Η Google προειδοποιεί: Η «κβαντική αποκάλυψη» θα μπορούσε να συμβεί νωρίτερα από ό,τι νομίζαμε

Μία από τις μεγαλύτερες απειλές που ενδέχεται να αντιμετωπίσει τα επόμενα χρόνια ο κόσμος της κυβερνοασφάλειας φαίνεται πως ίσως έρθει νωρίτερα απ’ όσο αναμενόταν. Η Google κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για αυτό που αρκετοί περιγράφουν ως μια «κβαντική αποκάλυψη», δηλαδή μια τεχνολογική εξέλιξη ικανή να ανατρέψει τα σημερινά δεδομένα στην προστασία των ψηφιακών πληροφοριών, όπως αναφέρει ο Independent.

Η κρυπτογράφηση, στη σημερινή της μορφή, αποτελεί τη βάση σχεδόν κάθε συστήματος ψηφιακής ασφάλειας. Είναι εκείνη που προστατεύει κωδικούς πρόσβασης, τραπεζικές συναλλαγές, προσωπικά μηνύματα και γενικότερα την ιδιωτικότητα των χρηστών στο διαδίκτυο. Τα υπάρχοντα συστήματα κρυπτογράφησης έχουν σχεδιαστεί με τέτοιον τρόπο ώστε ακόμη και οι πιο ισχυροί σύγχρονοι υπολογιστές να μην μπορούν να τα «σπάσουν» σε εύλογο χρόνο.

Ωστόσο, στον ορίζοντα διαγράφεται μια τεχνολογική πρόκληση που θα μπορούσε να ανατρέψει αυτή την ισορροπία: οι κβαντικοί υπολογιστές. Πρόκειται για προηγμένα συστήματα υπολογισμού που αξιοποιούν τις αρχές της κβαντικής μηχανικής, προκειμένου να επιλύουν προβλήματα, τα οποία παραμένουν εξαιρετικά δύσκολα ή και αδύνατο να αντιμετωπιστούν από τους σημερινούς υπολογιστές.

Πώς λειτουργούν οι κβαντικοί υπολογιστές

Σε αντίθεση με τους παραδοσιακούς υπολογιστές, που βασίζονται στο δυαδικό σύστημα και επεξεργάζονται δεδομένα ως 0 ή 1, οι κβαντικοί υπολογιστές χρησιμοποιούν τα λεγόμενα qubits, δηλαδή κβαντικά bits που μπορούν να βρίσκονται ταυτόχρονα και στις δύο καταστάσεις. Αυτή η ιδιότητα τους επιτρέπει να εκτελούν ορισμένους υπολογισμούς με ταχύτητα ασύγκριτα μεγαλύτερη σε σχέση με τα σημερινά μηχανήματα.

Η χρήση αυτών των υπολογιστών δεν αναμένεται, τουλάχιστον στο άμεσο μέλλον, να περάσει στα χέρια του μέσου καταναλωτή. Η εφαρμογή τους εκτιμάται πως θα αφορά κυρίως εξειδικευμένους τομείς, όπως η υγεία, η ιατρική έρευνα, η πολιτική, η ακαδημαϊκή κοινότητα και άλλες επαγγελματικές ή κρατικές υποδομές υψηλής τεχνολογίας.

Ο εφιάλτης των χάκερ

Παράλληλα όμως, ακριβώς επειδή οι κβαντικοί υπολογιστές θα μπορούσαν να αποδειχθούν εξαιρετικά αποτελεσματικοί απέναντι στα σημερινά συστήματα κρυπτογράφησης, προκαλούν έντονο προβληματισμό και στον τομέα της ασφάλειας. Εάν τέτοια τεχνολογία αξιοποιηθεί από χάκερ ή κυβερνοεγκληματίες, θα μπορούσε θεωρητικά να επιτρέψει την πρόσβαση σε εμπιστευτικά δεδομένα, προσωπικές επικοινωνίες και άλλες κρίσιμες πληροφορίες.

Ένα από τα σενάρια που προκαλούν ήδη ανησυχία είναι οι λεγόμενες επιθέσεις «store now, decrypt later». Σε αυτές τις περιπτώσεις, κακόβουλοι παράγοντες συλλέγουν ή υποκλέπτουν σήμερα κρυπτογραφημένα δεδομένα, με στόχο να τα αποκρυπτογραφήσουν στο μέλλον, όταν η κβαντική τεχνολογία θα έχει εξελιχθεί αρκετά ώστε να το επιτρέπει.

Η διεθνής επιστημονική και τεχνολογική κοινότητα εργάζεται ήδη για την αντιμετώπιση αυτής της προοπτικής, κυρίως μέσω της ανάπτυξης της λεγόμενης μετα-κβαντικής κρυπτογραφίας, γνωστής ως Post-Quantum Cryptography (PQC). Πρόκειται για νέα κρυπτογραφικά συστήματα που σχεδιάζονται ώστε να παραμείνουν ασφαλή ακόμη και απέναντι στις δυνατότητες ενός κβαντικού υπολογιστή.

Η προειδοποίηση της Google

Παρόλα αυτά, η μετάβαση σε νέα πρότυπα κρυπτογράφησης κάθε άλλο παρά απλή διαδικασία είναι. Αφορά τεράστιες ψηφιακές υποδομές, οργανισμούς, επιχειρήσεις, χρηματοπιστωτικά συστήματα και δισεκατομμύρια χρήστες σε όλο τον κόσμο. Γι’ αυτό και η προειδοποίηση της Google αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα.

Όπως επισημαίνει η εταιρεία, στόχος είναι έως το 2029 να έχει ολοκληρωθεί η πλήρης μετάβαση των συστημάτων κρυπτογράφησης σε λύσεις PQC. Σε σχετική τοποθέτησή της, η Google ανέφερε πως, ως πρωτοπόρος τόσο στην κβαντική τεχνολογία όσο και στη μετα-κβαντική κρυπτογραφία, θεωρεί ευθύνη της να δώσει το παράδειγμα και να παρουσιάσει ένα φιλόδοξο χρονοδιάγραμμα. Όπως τονίζει, αυτό μπορεί να προσφέρει την απαραίτητη σαφήνεια και αίσθηση επείγοντος, ώστε να επιταχυνθεί η ψηφιακή μετάβαση όχι μόνο εντός της ίδιας της εταιρείας, αλλά και σε ολόκληρο τον κλάδο.

Η συζήτηση γύρω από την «κβαντική αποκάλυψη» μπορεί να ακούγεται ακόμη θεωρητική, όμως για τους ειδικούς η προετοιμασία έχει ήδη ξεκινήσει. Και αυτό γιατί, στην εποχή της ταχύτατης τεχνολογικής εξέλιξης, η ασφάλεια του αύριο ίσως πρέπει να θωρακιστεί από σήμερα.